Στιγμιότυπο οθόνης από μια αφίσα που προωθεί τη σειρά του Netflix – Yasuke, μια τηλεοπτική σειρά κινουμένων σχεδίων εμπνευσμένη από την πραγματική ιστορία του Αφρικανού Σαμουράι. Πηγή:  Netflix

Τον Απρίλιο, το Netflix κυκλοφόρησε το Yasuke, μια τηλεοπτική σειρά κινουμένων σχεδίων, που αφηγείται την ιστορία ενός Αφρικανού, που γίνεται στρατιωτικός υπηρεσιακός υπάλληλος — ή σαμουράι — ενός από τους πιο διάσημους πολέμαρχους της μεσαιωνικής Ιαπωνίας. Η σειρά καταδεικνύει πώς οι Αφρικανοί και οι μαύροι συνδέονται με την Ιαπωνία εδώ και σχεδόν 500 χρόνια.

Η σειρά του Netflix είναι εμπνευσμένη από την ιστορία του Γιάσουκε, ενός πραγματικού προσώπου, που έφτασε για πρώτη φορά στην Ιαπωνία το 1579. Προσληφθείς ως σωματοφύλακας από έναν Ιησουίτη απεσταλμένο στην Ιαπωνία, ο άνθρωπος που θα γινόταν γνωστός ως Γιάσουκε φημολογείται ότι καταγόταν είτε από τη Μοζαμβίκη είτε από το Σουδάν.

Αφού εντυπωσίασε τον Όντα Νομπουνάγκα, τον de facto ηγεμόνα της Ιαπωνίας εκείνη την εποχή, ο Γιάσουκε προσκλήθηκε να υπηρετήσει τον πολέμαρχο ως σαμουράι. Στο πλευρό του πολέμαρχου, για τρία χρόνια ο Γιάσουκε βίωσε από πρώτο χέρι τη σύγκρουση και τη βία της περιόδου των «εμπόλεμων κρατών» της Ιαπωνίας μέχρι την ξαφνική ήττα και τον θάνατο του Νομπουνάγκα το 1582. Μετά από αυτό, ο άνθρωπος που ήταν γνωστός ως Γιάσουκε ουσιαστικά εξαφανίστηκε από την ιστορία. Οι Αφρικανοί, ωστόσο, συνέχισαν να έχουν παρουσία στην Ιαπωνία για εκατοντάδες χρόνια. 

Η σειρά έξι επεισοδίων του Netflix δεν είναι μια βιογραφία του Αφρικανού σαμουράι. Αντίθετα, παίρνει το κενό γνώσης σχετικά με την τύχη του Γιάσουκε μετά το 1582 και τον θάνατο του Νομπουνάγκα ως σημείο εκκίνησης για μια επαναπροσδιορισμένη εναλλακτική πραγματικότητα και μια φανταστική ιστορία.

Το τρέιλερ, που κυκλοφόρησε στις 26 Απριλίου, και η πρεμιέρα έχουν αναζωπυρώσει ένα έντονο ενδιαφέρον για την ιστορία του πραγματικού Γιάσουκε, ο οποίος για αιώνες παρέμεινε ένα θρυλικό είδωλο της ποπ κουλτούρας στις σελίδες των μάνγκα, των ιαπωνικών κόμικς.

Μια οθόνη στο νομαρχιακό μουσείο του Ναγκασάκι, που απεικονίζει μια εμπορική αποστολή «Nanban» στο Ναγκασάκι περίπου την εποχή που ο Γιάσουκε έφτασε στην Ιαπωνία. Οι άνδρες με τις λόγχες είναι πιθανότατα μισθωμένοι υπηρέτες. Αρκετοί Αφρικανοί ταξίδεψαν στην Ιαπωνία κατά τη διάρκεια της εμπορικής περιόδου των «Ανατολικών Ινδιών» στον Ινδικό Ωκεανό και των αποστολών του Βατικανού. Φωτογραφία από τον Nevin Thompson. Άδεια εικόνας:  CC BY 3.0

Ιστορικά αρχεία δείχνουν ότι ο Γιάσουκε έφτασε στο δυτικό λιμάνι του Ναγκασάκι το 1579 στο πλαίσιο μιας αποστολής Ιησουιτών στην Ιαπωνία. Ήταν ένας από τους πολλούς Αφρικανούς που ήρθαν στην Ιαπωνία ως υπηρέτες με συμβόλαιο ή ως σκλάβοι, στο πλαίσιο ευρωπαϊκών εμπορικών αποστολών «Νανμπάν». Οι Αφρικανοί επάνδρωναν εμπορικά πλοία, εργάζονταν ως σωματοφύλακες ή εκτελούσαν άλλα βασικά καθήκοντα στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού αποικισμού και του εμπορίου με την Ασία, συμπεριλαμβανομένης της Ιαπωνίας.

Μικτές αντιδράσεις

Τρεις εβδομάδες μετά την πρεμιέρα, η σειρά συνεχίζει να προκαλεί έντονα ανάμεικτες αντιδράσεις στο διαδίκτυο από τους λάτρεις των κινουμένων σχεδίων παγκοσμίως.

Netflixの「ヤスケ」で、織田信長に仕えた黒人の武士が実在してた人物と知った。

こんな面白い話、中学の歴史で聞いてなくない…？
こんな小咄交えたら、学校の授業ももうちょい楽しかったのかな。別に今知るのでも良いけど。

学習の足場かけがいかに大事かわかる。https://t.co/E5MY3bPZ1l

— 町田祐一郎@愛媛／Webディレクター (@netacho) May 15, 2021

Έμαθα από το «Yasuke» του Netflix ότι ένας μαύρος σαμουράι που υπηρετούσε τον Νομπουνάγκα Όντα ήταν υπαρκτό πρόσωπο.

Είναι μια ενδιαφέρουσα ιστορία που δεν μας δίδαξαν ποτέ στο γυμνάσιο…;

Αναρωτιέμαι αν τα μαθήματα του σχολείου θα ήταν πιο ενδιαφέροντα αν είχαν συμπεριληφθεί ιστορίες όπως αυτή του Γιάσουκε. Τουλάχιστον μπορούμε να μάθουμε γι’ αυτόν τώρα.

Αυτό απλώς δείχνει πόσο σημαντικά είναι αυτά που διδάσκονται στο σχολείο.

visual representation of how episode 5 of yasuke made me feel pic.twitter.com/ro7AUqaBBZ

— stupid man thing (@fagachilles) May 8, 2021

οπτική αναπαράσταση του πώς με έκανε να νιώσω το επεισόδιο 5 του Yasuke

Just finished Yasuke. What an amazing fast paced anime man I enjoyed it a lot! Highly recommend it! ???? pic.twitter.com/rBkch1U8Jp

— i cry to NTR (@insanitydrowl) May 11, 2021

Μόλις τελείωσα το Yasuke. Τι καταπληκτικό γρήγορο άνιμε, φίλε, μου άρεσε πολύ! Το συνιστώ ανεπιφύλακτα!

Would give a Yasuke 7.8/10. Could have honestly been longer which would have given the plot for time for proper development but for 6 episodes they did a preety good job

— Prophet Natty (@prophet868) May 12, 2021

Θα έδινα στο Yasuke 7.8/10. Ειλικρινά, θα μπορούσε να είναι μεγαλύτερο, κάτι που θα έδινε χρόνο στην πλοκή για σωστή ανάπτυξη, αλλά για έξι επεισόδια έκαναν πολύ καλή δουλειά.

Στο άρθρο κριτικής που έγραψε και δημοσιεύτηκε στο Kotaku.com, η Ash Parrish είπε:

Watching the first episode of Yasuke, Netflix’s new fantastical animated show about the life of a Black samurai, I started to cry. I remembered how it felt to be a 16-year-old girl watching anime in the nighttime darkness of my living room. Watching Yasuke, with its titular Black character kicking ass to a soundtrack by musical producer Flying Lotus transported me back to that time, and it feels f****** amazing.

Παρακολουθώντας το πρώτο επεισόδιο του Yasuke, της νέας φανταστικής σειράς κινουμένων σχεδίων του Netflix για τη ζωή ενός μαύρου σαμουράι, άρχισα να κλαίω. Θυμήθηκα πώς ένιωθα να είμαι ένα 16χρονο κορίτσι, που παρακολουθούσε άνιμε στο νυχτερινό σκοτάδι του σαλονιού μου. Παρακολουθώντας το Yasuke, με τον ομώνυμο μαύρο χαρακτήρα να τα «σπάει» υπό τους ήχους ενός soundtrack του μουσικού παραγωγού Flying Lotus, με μετέφερε πίσω σε εκείνη την εποχή και είναι απίστευτο.

Για ορισμένους λάτρεις των άνιμε, ωστόσο, τα mecha και η μαγεία φάνηκαν λίγο τραβηγμένα. Μερικοί κριτικοί μάλιστα κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι το Yasuke του Netflix ήταν ένα «λάθος»:

Why #Yasuke was a huge Mistake https://t.co/Bxjbz5knX4 pic.twitter.com/NDoTCe6hPL

— Axel (@AxellianYT) May 11, 2021

Γιατί το #Yasuke ήταν ένα τεράστιο λάθος

Finished Yasuke. I think this would’ve been better without the mechas and the magic but that’s just me pic.twitter.com/OquOlM5Qbd

— Rods (@bl4ckrxd) May 10, 2021

Τελείωσα το Yasuke. Νομίζω θα ήταν καλύτερο χωρίς τα mecha και τη μαγεία, αλλά αυτό είναι απλώς δικό μου σχόλιο

Just finished Yasuke. The magic and mechs ruined it and Yasuke's flashbacks stole the show and 90% of it had me staring at my phone. Probably one of the most disappointing animes I've watched recently. It Doesn't help that I finished Dororo a few days ago which was amazing. pic.twitter.com/I79ogI61MU

— Panda @ Playing Shadow Dragon (@ThatGuyPanda2) May 11, 2021

Μόλις τελείωσα το Yasuke. Η μαγεία και τα mecha το χάλασαν και τα flashback του Γιάσουκε έκλεψαν την παράσταση και το 90% με έκανε να κοιτάζω το τηλέφωνό μου. Ίσως ένα από τα πιο απογοητευτικά άνιμε που έχω παρακολουθήσει πρόσφατα. Δεν βοηθάει που τελείωσα το Dororo πριν από λίγες μέρες, το οποίο ήταν καταπληκτικό.

Ο κύκλος ολοκληρώνεται

Η σειρά Yasuke του Netflix έχει χαιρετιστεί ως μια «στιγμή ολοκλήρωσης κύκλου» μεταξύ των μαύρων λάτρεων των άνιμε. Η σημασία της ως σημείο καμπής στην απεικόνιση ενός μαύρου ήρωα κινουμένων σχεδίων έχει αναζωπυρώσει περαιτέρω τη συζήτηση σχετικά με την αναπαράσταση και τον στερεοτυπικό χαρακτηρισμό των μαύρων χαρακτήρων στον κινηματογράφο.

As a black man interested in Japanese art, culture, and history (and a HUGE anime fan, duh), I just had to watch Yasuke: a Netflix original anime loosely based on the first black samurai of the same name. I loved nearly everything about it, but see more potential in it!! 7.5/10⭐ https://t.co/jCDt2gTk0D

— ＴｅｃｈｎｏＭｅｔｅｏｒ ? @ ??? ????? ??????? (@ChidoriX100) May 12, 2021

Ως μαύρος άνδρας που ενδιαφέρεται για την ιαπωνική τέχνη, τον πολιτισμό και την ιστορία (και ΤΕΡΑΣΤΙΟΣ φαν των άνιμε, φυσικά), έπρεπε να δω το Yasuke: ένα πρωτότυπο άνιμε του Netflix βασισμένο στον πρώτο μαύρο σαμουράι με το ίδιο όνομα. Μου άρεσαν σχεδόν τα πάντα σε αυτό, αλλά βλέπω περισσότερες δυνατότητες σε αυτό!! 7.5/10 ⭐ https://t.co/jCDt2gTk0D

If Yasuke can be a black samurai I can be a black ninja

— Mani ☥✨ (@ayeitsmani) May 12, 2021

Αν ο Γιάσουκε μπορεί να είναι ένας μαύρος σαμουράι, μπορώ να γίνω ένας μαύρος νίντζα

Σε βαθύτερο επίπεδο, η νέα σειρά κινουμένων σχεδίων έχει αποκαλύψει το πλούσιο ιστορικό πλαίσιο πίσω από τον Γιάσουκε αποκαλύπτοντας την αξιοπρέπεια, τον θαυμασμό και την ευλάβεια που έλαβε. Αν και ήταν ένας από τους πρώτους εξέχοντες Αφρικανούς στην Ιαπωνία, Αφρικανοί είχαν ταξιδέψει με εμπορικές αποστολές στην Ιαπωνία τουλάχιστον από το 1543, με την έναρξη του εμπορίου Νανμπάν και την άφιξη Πορτογάλων εμπόρων.

Το γεγονός ότι ανέβηκε στις τάξεις και έγινε εξέχων υπηρέτης του Όντα Νομπουνάγκα, μιας από τις σημαντικότερες προσωπικότητες στην ιαπωνική ιστορία, έχει γίνει μια νέα πηγή υπερηφάνειας για πολλούς Αφρικανούς και μαύρους σε όλο τον κόσμο.

Ο Ash Parrish, γράφοντας για το Kotaku.com, είπε:

Watching Yasuke feels like a full-circle moment to me too. Growing up, and even now as an adult, I never expected to see Black people in anime. As I’ve gotten older, there seems to be more Black anime characters than ever before. And now, I’m getting shows made by Black people too. It’s like a Black anime character renaissance for which Yasuke is the crowning jewel.

Το να παρακολουθώ τον Γιάσουκε μοιάζει σαν μια στιγμή που κλείνει τον κύκλο του. Μεγαλώνοντας, ακόμα και τώρα ως ενήλικας, δεν περίμενα ποτέ να δω μαύρους σε άνιμε. Καθώς μεγαλώνω, φαίνεται ότι υπάρχουν περισσότεροι μαύροι χαρακτήρες άνιμε από ποτέ. Και τώρα, βλέπω και σειρές φτιαγμένες από μαύρους. Είναι σαν μια αναγέννηση μαύρων χαρακτήρων άνιμε, για την οποία ο Γιάσουκε είναι το αποκορύφωμα.

Κατά τη διάρκεια μιας συνέντευξης με το animenewsnetwork.com, ο LeSean Thomas, παραγωγός της σειράς, είπε:

We love fish-out-of-water stories, and we just don't really get to see that from a particularly Black lens because of the history of cinema, the history of animation, and where African-Americans were positioned at the beginning of that event at that time, historically.

Λατρεύουμε τις ιστορίες με παράταιρους χαρακτήρες σε άλλο περιβάλλον και απλά δεν μπορούμε να το δούμε αυτό από μια ιδιαίτερα μαύρη οπτική γωνία λόγω της ιστορίας του κινηματογράφου, της ιστορίας των κινουμένων σχεδίων και της ιστορικής θέσης των Αφροαμερικανών στην αρχή αυτού του γεγονότος εκείνη την εποχή.

Το soundtrack

Πού και πού, παράγεται ένα soundtrack, που ξεπερνά το πνεύμα της ταινίας για να καθηλώσει το κοινό.

Το άλμπουμ Yasuke του Αμερικανού μουσικού, DJ, σκηνοθέτη, παραγωγού ηλεκτρονικής μουσικής και χιπ χοπ Flying Lotus έχει χαιρετιστεί από τους κριτικούς και τους λάτρεις των άνιμε ως αριστούργημα:

Flying Lotus’ original soundtrack for Yasuke is impeccable pic.twitter.com/IwnnGFsvpZ

— Eli (@dlc_elijah) May 7, 2021

Το πρωτότυπο soundtrack του Flying Lotus για το Yasuke είναι άψογο

Dear @flyinglotus,

Yasuke, damn.

Love, Aby. pic.twitter.com/5xQooi0Zm7

— A B Y W O L F (@abywolf) May 11, 2021

Αγαπητέ @flyinglotus ,

Yasuke, και γαμώ.

Με αγάπη, Άμπι.

Μιλώντας στο Vulture.com σχετικά με τη δημιουργία του soundtrack του Yasuke, ο Flying Lotus είπε:

I empathize with Yasuke so much — feeling like an outsider all the time, especially in music and in the electronic-music space that I occupy. Also, being a Black man whenever I go to Japan, it was real easy to get the story. I knew exactly what it felt like.

Συμπονώ τόσο πολύ τον Γιάσουκε: νιώθω συνέχεια σαν ξένος, ειδικά στη μουσική και στον χώρο της ηλεκτρονικής μουσικής. Επίσης, επειδή είμαι μαύρος, κάθε φορά που πηγαίνω στην Ιαπωνία, ήταν πολύ εύκολο να καταλάβω την ιστορία. Ήξερα ακριβώς πώς ήταν.

Ένα θρυλικό είδωλο της ποπ κουλτούρας

Δεκαετίες πριν από τη σειρά του Netflix του 2021, ο θρύλος του Μαύρου Σαμουράι της Ιαπωνίας εμφανίστηκε στην ιαπωνική ποπ κουλτούρα.

Το 1971, ο διάσημος μυθιστοριογράφος Shusaku Endo δημοσίευσε ένα βιβλίο για τους σαμουράι. Αλλά το Kurosuke, ένα παιδικό βιβλίο για τον Γιάσουκε, που εκδόθηκε το 1968 από τον παιδικό συγγραφέα Kurusu Yoshio (来栖良夫), έδωσε τη σπίθα για τη σειρά του Netflix του 2021.

Ο LeSean Thomas, σκηνοθέτης της σειράς, δήλωσε:

 It was my first time seeing, you know, a really cool illustrated children's book about the story of a foreign Samurai who helped Nobunaga during the whole regime

Ήταν η πρώτη φορά που έβλεπα, ξέρετε, ένα πολύ ωραίο εικονογραφημένο παιδικό βιβλίο για την ιστορία ενός ξένου Σαμουράι, που βοήθησε τον Νομπουνάγκα κατά τη διάρκεια ολόκληρου του καθεστώτος.

Από το 1968, ο Γιάσουκε, ο άνθρωπος, μεταμορφώθηκε μέσα στους αιώνες στον μυθικό θρύλο, που πρωταγωνιστούσε σε πολλά κόμικς μάνγκα και σε σύμβολο της ποπ κουλτούρας εκτός Ιαπωνίας, μέχρι το 2019, όταν οThomas Lockley δημοσίευσε το βιβλίο του «Αφρικανός Σαμουράι».

Τον Μάρτιο του 2017, η Lionsgate ανακοίνωσε τα σχέδιά της για μια ταινία live-action για τον Γιάσουκε με πρωταγωνιστή τον αείμνηστο Τσάντγουικ Μπόουζμαν, ο οποίος επρόκειτο να υποδυθεί τον Γιάσουκε. Ο Μπόουζμαν πέθανε σε ηλικία 43 ετών τον Αύγουστο του 2020.

“It’s the kind of thing where hopefully the right kids see it,” @flyinglotus said of the new Netflix series “Yasuke.“ “I just hope that some seeds are being planted, and this is just the beginning of the onslaught of Black animation” https://t.co/alrytH3FxE

— TIME (@TIME) May 7, 2021

«Είναι κάτι που ελπίζουμε να το δουν τα σωστά παιδιά», είπε ο @flyinglotus για τη νέα σειρά του Netflix «Yasuke». «Ελπίζω απλώς να φυτεύονται κάποιοι σπόροι και αυτή είναι μόνο η αρχή της επίθεσης των μαύρων κινουμένων σχεδίων».