Εικόνα της Giovana Fleck.

Παρά την θέση της Νιγηρίας ως πολυπλυθέστερη χώρα της Αφρικής, με πλυθησμό που ξεπερνά τα 200 εκατομμύρια και γυναικείο πληθυσμό της τάξης του 49,46% σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα, η αντιπροσώπευση των γυναικών στην πολιτική παραμένει ανησυχητικά χαμηλή.

Αν και οι γυναίκες έχουν ίσα δικαιώματα στην ψήφου και συμμετοχής στις εκλογές με τους άνδρες, αυτά τα δικαιώματα δεν έχουν μεταφραστεί σε αρκετή εκπροσώπηση των γυναικών στην πολιτική στη Νιγηρία. Σύμφωνα με την έκθεση για τον Δείκτη Ισότητας των Φύλων και Διακυβέρνησης 2022, οι Νιγηριανές κατέχουν μόλις 8 από τις 109 έδρες στην κάτω βουλή του Κοινοβουλείου και 21 από τις 360 έδρες στην άνω βουλή. Η Ανεξάρτητη Εθνική Εφορευτική Επιτροπή (INEC) ανακοίνωσε πως περίπου 44 εκατομμύρια γυναίκες, 48% των εγγεγραμένων ψηφοφόρων, συμμετείχαν στις εκλογές του 2023. Παρόλα αυτά, τα αποτελέσματα καθώς και τα δυσάρεστα επισόδια που προέκυψαν κατα τις Εθνοεκλογές του 2023, υπογραμμίζουν τις προκλήσεις και τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες ψηφοφόροι και επίδοξες υποψήφιες.

Ανδρική προκατάληψη στο κοινοβούλιο

Η προκατάληψη του νιγηριανού κοινοβουλίου κατά της ισότητας φύλου και τη θετική δράση ματαιώνει την πρόοδο. Το κατά κύριο λόγο ανδρικό κοινοβούλιο έχει αντιταχθεί σταθερά σε νομοθεσίες, που επιδιώκουν να παραχωρήσουν στις γυναίκες ίσα δικαιώματα καταψηφίζοντας διάφορα νομοσχέδια, που στοχεύουν στην εφαρμογή θετικής δράσης για τις γυναίκες. Ακολουθεί τουίτ του νιγηριανού κοινοβουλίου, που ανακαλεί την απόφασή του περί μερικών νομοσχεδίων έμφυλης ισότητας:

Breaking:
Constitution Review: @HouseNGR rescinds decisons on three women-related bills for re-consideration. They are the bills on citizenship, indigenship and 35% affirmative action for women.

— House of Reps NGR (@HouseNGR) March 8, 2022

Έκτακτο: Συνταγματική ανασκόπηση: Το @HouseNGR ανακαλεί την απόφαση για επανεξέταση τριών νομοσχεδίων που αφορούν τις γυναίκες. Πρόκειται για τα νομοσχέδια για την ιθαγένεια, την αυτοχθονία και το 35% θετικής δράσης για τις γυναίκες.

Ως απάντηση σε αυτές τις αποφάσεις, γυναίκες σε ολόκληρη τη χώρα βγήκαν στους δρόμους να διαμαρτυρηθούν και να παροτρύνουν την Εθνοσυνέλευση να αναθεωρήσει αυτές τις νομοθεσίες.

Συχνές επιθέσεις σε γυναίκες

Η επικράτηση του εκφοβισμού, της παρενόχλησης, του διαδικτυακού εκφοβισμού και των σωματικών επιθέσεων εναντίον γυναικών πολιτικών, καθώς και ψηφοφόρων, αποτελεί βασικό εμπόδιο για την προώθηση της πολιτικής συμμετοχής των γυναικών. Η Hajia Gambo Sawaba, η πιο συχνά φυλακισμένη γυναίκα πολιτικός στην ιστορία της Νιγηρίας, μαστιγώθηκε δημόσια, της ξύρισαν το μαλλί με ένα σπασμένο μπουκάλι και φυλακίστηκε 16 φορές.

Κατά τις προεδρικές και κοινοβουλευτικές εκλογές του 2023 στη Νιγηρία, αρκετές γυναίκες — ψηφοφόροι και πολιτικές ηγέτιδες — βρέθηκαν στο στόχαστρο βίας. Για παράδειγμα, η Αξιότιμη Na’anyil Magdalene Dakogol, επίδοξη ψηφοφόρος του Κόμματος Όλων των Προοδευτικών (APC) στην εκλογική περιφέρεια της Νότιας Πολιτείας Κουάν Παν του Πλατώ, απήχθη τη μέρα που διεξήγαγε προκριματικές εκλογές το κόμμα της. Σε ένα άλλο συμβάν, μια γυναίκα δέχτηκε επίθεση από πολιτικούς τραμπούκους, που κρατούσαν μπουκάλια την ώρα που η ίδια περίμενε τη σειρά της να παραδώσει την ψήφο της σε εκλογικό τμήμα στην Σουρουλέρε της Πολιτείας Λάγος. Σε ένα άλλο περιστατικό, μια γυναίκα αναγκάστηκε να δραπετεύσει από το σπίτι της λόγω επιθέσεων στο χωριό της. Οι τραυματικές εμπειρίες αυτών των γυναικών, αλλά και άλλων, έχουν οδηγήσει σε μια έλλειψη ενδιαφέροντος για τις εκλογές και την πολιτική εμπλοκή.

Πολιτισμικές και κοινωνικές πεποιθήσεις

Η Sheba Kura, πρώην πολιτική ηγέτιδα του Κόμματος υπέρ Προοδευτικής Αλλαγής (CPC) στην πολιτεία Καντούνα της βόρειας Νιγηρίας, είπε σε τηλεφωνική συνέντευξη με το Global Voices πως οι έγγαμες υποχρεώσεις συχνά περιορίζουν την ενεργό πολιτική συμμετοχή των γυναικών, καθώς πολλές πολιτικές συναντήσεις πραγματοποιούνται αργά το βράδυ, μεταξύ άλλων προκλήσεων:

I probably wouldn’t be a politician if I was married. Sometimes, political meetings are scheduled for 11:00 p.m. or 12:00 a.m. For married women, some of their husbands won’t allow that. Also, when it’s time for campaigns, they will use women to campaign for them but after they win, they will dump women. When you go to polling units, a lot of voters are women but when it comes to working with women or giving women appointments after elections, they don’t want to work with us.

Μάλλον δεν θα ήμουν πολιτικός αν είχα παντρευτεί. Μερικές φορές οι πολιτικές συναντήσεις είναι προγραμματισμένες για τις 23:00 ή τις 00:00. Για παντρεμένες γυναίκες, μερικοί από τους συζύγους τους θα τις εκμεταλλευτούν για την εκστρατεία τους, αλλα όταν κερδίσουν τις εγκαταλείπουν. Όταν πας σε εκλογικά τμήματα, πολλοί ψηφοφόροι είναι γυναίκες, αλλά όταν πρόκειται για συνεργασία με γυναίκες ή για τον διορισμό γυναικών μετά τις εκλογές, δεν θέλουν να συνεργαστούν μαζί μας.

Σε ομιλία της για τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες πολιτικοί σε ένα Twitter space με το όνομα «Γυναίκες Πολιτικές Υποψήφιες με SPPG» στις 13 Αυγούστου 2022, η Khadijah Abdullahi-Iya, ηποψήφια κυβερνήτης για το κόμμα Μεγάλη Συμμαχία Όλων των Προοδευτικών (APGA) στην πολιτεία του Νίγηρα, δήλωσε:

One of my sisters-in-law told me that the (opposing) APC gubernatorial candidate is like my husband’s family. They are related. You cannot be part of that family and want to run against him.

Μια από τις κουνιάδες μού είπε πως ο (αντίπαλος) APC κυβερνητικός υποψήφιος είναι σαν την οικογένεια του συζύγου μου. Είναι συγγενείς. Δεν μπορείς να είσαι μέλος της οικογένειας αυτής και να θες να είσαι ενάντιά του στις εκλογές.

Υψηλό κόστος εκστρατείας

Το υψηλό κόστος εκστρατείας αποτελεί ακόμα ένα σημαντικό εμπόδιο στην πολιτική συμμετοχή των γυναικών στη Νιγηρία. Η έκθεση του Δείκτη Ισότητας των Φύλων και Διακυβέρνησης 2022 δείχνει πως η διεξαγωγή μιας πολιτικής εκστρατείας είναι πλέον απαγορευτικά δαπανηρή δημιουργώντας σημαντικό μειονέκτημα για τις γυναίκες. Οι οικονομικές ανισότητες συχνά εμποδίζουν την πρόσβαση των γυναικών στα ίδια στα ίδια συστήματα χρηματοοικονομικής, που είναι διαθέσιμα στους άνδρες. Παρά τις προσδοκίες ότι μια πρόσφατη τροποποίηση του Νιγηριανού Εκλογικού Νόμου θα περιόριζε τις δαπάνες της προεκλογικής εκστρατείας, αντίθετα οδήγησε σε κλιμάκωση των εξόδων. Έτσι, αυτή η κλιμάκωση έχει περεταίρω συρρικνώσει το ήδη μικρό τμήμα γυναικών, που έχουν τα οικονομικά εφόδια να θέσουν υποψηφιότητα για κάποιο αξίωμα, και έχει συμβάλει στην ομογενοποίηση του πολιτικού τοπίου.

Η έκθεση του Ιδρύματος Carnegie για τη Διεθνή Ειρήνη υπογραμμίζει και αυτή τις κλιμακούμενες οικονομικές προκλήσεις, που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες, με τις δαπάνες της εκστρατείας να φτάνουν σε πρωτοφανή επίπεδα τα τελευταία χρόνια. Αυτό το οικονομικό εμπόδιο διαιωνίζει τις έμφυλες ανισότητες περιορίζοντας την πολιτική αντιπροσώπευση των γυναικών και υπονομεύοντας την ικανότητά τους για ενεργό συμμετοχή σε διαδικασίες λήψης αποφάσεων.

Σε ομιλία της για τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες πολιτικοί σε ένα Twitter space με το όνομα «Γυναίκες Πολιτικές Υποψήφιες με SPPG» στις 13 Αυγούστου 2022, η Ier Jonathan-Ichaver, υποψήφια του Αφρικανικού Δημοκρακτικού Κόμματος για τη Βουλή των Αντιπροσώπων για την εκλογική περιφέρεια Κουάντε-Ουσόνγκο σημείωσε:

Of course the other big challenge for many people is funding. So when we were even talking to people, we see for example the prices of tickets when you want to run for a particular position. We saw for example one of the parties it was 100 million for presidency and so on and so forth.

Βέβαια, η άλλη μεγάλη πρόκληση για πολύ κόσμο είναι η χρηματοδότηση. Οπότε όταν μόνο μιλούσαμε στον κόσμο, βλέπουμε για παράδειγμα τις τιμές των ψηφοδελτίων όταν θέλεις να εκλεχθείς για μια συγκεκριμένη θέση. Είδαμε για παράδειγμα οτι για ένα απο τα κόμματα ήταν 100 εκατομύρια για την προεδρία κλπ. κλπ.

Οφέλη της γυναίκας στην πολιτική

Τα οφέλη της γυναικείας εκπροσώπησης στη νιγηριανή πολιτική είναι εμφανή, σύμφωνα με την έκθεση του Δείκτη Ισότητας των Φύλων και Διακυβέρνησης 2022. Η έκθεση δείχνει πως χώρες με υψηλότερα επίπεδα γυναικείας εκπροσώπησης όπως Γαλλία, Σουηδία, Ανατολική Αφρική και Ρουάντα, τείνουν να παρουσιάζουν φιλική προς την οικογένεια και ποικιλόμορφη πολιτική χάραξη. Οι γυναίκες προωθούν την δικαιοσύνη, την διαφάνεια και την αμεροληψία, ενώ παράλληλα δίνουν προτεραιότητα στη βελτίωση παροχής υπηρεσιών. Προτείνουν συχνά διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, που απευθύνονται σε ανισότητες, παρέχουν κοινωνικά δίκτυα ασφαλείας και συμβάλλουν σε μεγαλύτερη κοινωνικοοικονομική βιωσιμότητα. Επιπροσθέτως, η έκθεση αποκάλυψε πως οι έρευνες υποδεικνύουν θετική συσχέτιση μεταξύ μεγαλύτερων επιπέδων έμφυλης ισότητας, πολιτικής συμμετοχής των γυναικών και καλύτερης συνολικής διακυβέρνησης, με σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα διαφθοράς. Στον αντίποδα, η Νιγηρία κατατάσσεται χαμηλά στην γυναικεία κοινοβουλευτική εκπροσώπηση και πασχίζει με τη διαφθορά. Ωστόσο, υιοθετώντας μια πιο συμπεριληπτική εκπροσώπηση, η Νιγηρία έχει τη δυνατότητα να αντιμετωπίσει αυτές τις προκλήσεις και να καλλιεργήσει μια πιο συμπεριληπτική και ενδυναμωμένη κοινωνία. Η εκπροσώπηση των γυναικών στην πολιτική υπόσχεται την προώθηση συμπεριληπτικών πολιτικών, διαφορετικών προοπτικών και έμφυλης ισότητας εμπνέοντας παράλληλα τις μελλοντικές γενιές γυναικών ηγετών.

Είναι κρίσιμο να αντιμετωπιστούν τα εμπόδια, που αποτρέπουν την πολιτική συμμετοχή των γυναικών της Νιγηρίας για την επίτευξη πραγματικής έμφυλης ισότητας και συμπεριληπτικής διακυβέρνησης. Η αντίσταση ενός ανδροκρατούμενου κοινοβουλίου, οι συχνές επιθέσεις κατά γυναικών, οι κοινωνικοπολιτισμικές πεποιθήσεις και το υψηλό κόστος εκστρατειών εμποδίζουν συλλογικά την πρόοδο των γυναικών στη νιγηριανή πολιτική. Χρειάζονται μεταρρυθμίσεις, ώστε να προωθηθεί νομοθεσία έμφυλης ισότητας, να προστατευτούν οι γυναίκες από τη βία, να αμφισβητηθούν οι παραδοσιακές νόρμες και να παρέχεται χρηματοποικονομική υποστήριξη για επίδοξες γυναίκες πολιτικούς. Δημιουργώντας ένα ευνοϊκό περιβάλλον, που εκτιμά και υποστηρίζει την ενεργό συμμετοχή των γυναικών στην πολιτική, η Νιγηρία μπορεί να αξιοποιήσει πλήρως τις προοπτικές του ποικιλόμορφου πληθυσμού της και να εξασφαλίσει μια πιο δίκαιη και αντιπροσωπευτική δημοκρατία.