Ψηφιακοί νομάδες στη Λατινική Αμερική: Εξευγενισμός ή οικονομική ώθηση;

Εικονογράφηση: Connectas

Γράφτηκε από τον Cristian Ascencio στο Connectas και αναδημοσιεύτηκε από το Global Voices στο πλαίσιο συνεργασίας ΜΜΕ.

Αν και ο χώρος εργασίας της βρίσκεται στην Πόλη του Μεξικού, η Abril ζει στο Κανκούν, με θέα την Καραϊβική, τα τελευταία δύο χρόνια. Εδώ, μπορεί να κολυμπάει στην παραλία όποτε θέλει, να κυκλοφορεί χωρίς αυτοκίνητο, ακόμη και να έχει χρόνο να μαγειρέψει. Η εργασία στη Ριβιέρα Μάγια, έναν από τους πιο δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς της Λατινικής Αμερικής, παραδόξως είχε ως αποτέλεσμα περισσότερες εξοικονομήσεις παρά έξοδα για εκείνη. Αυτό έρχεται να προστεθεί στη βελτιωμένη ποιότητα ζωής της. «Όταν εργαζόμουν σε γραφείο, το άγχος ήταν αμείλικτο. Είχα πολύ λίγο χρόνο να φροντίσω τον εαυτό μου. Η ζωή εδώ είναι πολύ πιο ήρεμη. Δεν χρειάζεται να υπομένω την κίνηση και ζω μια πιο υγιεινή ζωή», είπε.

Είτε πρόκειται για το Κανκούν, το Μεδεγίν, την Κουένκα, το Μπουένος Άιρες ή την ίδια την Πόλη του Μεξικού, όλα έχουν γίνει προορισμοί για τους ψηφιακούς νομάδες. Άτομα, δηλαδή, που εργάζονται διαδικτυακά από κυρίως τουριστικούς προορισμούς, επωφελούμενα έτσι από τις καλύτερες τιμές και τα πολλά πλεονεκτήματα που προσφέρουν αυτά τα μέρη.

Ψηφιακά Nomad Bytes – Ημέρα 1 στη Μεδεγίν

(Η Γη της Επαγγελίας για τους ψηφιακούς νομάδες στη Λατινική Αμερική)

29 Μαΐου 2023

Η μετακόμιση σε μια νέα πόλη σημαίνει χιλιάδες αλλαγές ταυτόχρονα χωρίς καν να το συνειδητοποιήσεις … pic.twitter.com/elWnqgXwrq

— ★GizehCarolina🌴 (@gizehcarolinaa) May 31, 2023

Σύμφωνα με τον Esteban Terán από το Impagto Coworking, έναν χώρο συνεργασίας με γραφεία στην Κουένκα και το Κίτο του Ισημερινού, οι ψηφιακοί νομάδες περνούν κατά μέσο όρο τρεις μήνες σε έναν προορισμό πριν μετακομίσουν σε έναν άλλο. Μεταφέρουν τα υπάρχοντά τους σε μια βαλίτσα ή σακίδιο πλάτης. Δεν δυσκολεύονται να ξοδέψουν τα χρήματά τους στον τουρισμό και την ψυχαγωγία, αλλά προσπαθούν να εξοικονομήσουν χρήματα σε τρόφιμα. Ως εκ τούτου, ο Terán πιστεύει ότι δεν έχουν τον ίδιο αντίκτυπο στις τοπικές οικονομίες με τον τουριστικό τομέα. «Αυτός ο τρόπος ζωής δεν είναι για όλους. Εκπαιδεύονται πολύ νωρίτερα πριν φτάσουν στον προορισμό τους. Συνήθως είναι ηλικίας μεταξύ 30 και 40 ετών, επομένως έχουν ήδη εργασιακή εμπειρία και συνήθως εργάζονται στους τομείς της πληροφορικής, των χρηματοοικονομικών ή του σχεδιασμού», δήλωσε στο CONNECTAS.

Φέτος, ο Ισημερινός εισήγαγε μια ειδική βίζα, που χορηγεί νόμιμη διαμονή στη χώρα για έως και δύο χρόνια, ως μέσο προσέλκυσης ψηφιακών νομάδων. Το 2022, η Κόστα Ρίκα εισήγαγε μια βίζα, που επέτρεπε τη διαμονή εργαζομένων εξ αποστάσεως με απόδειξη συμβάσεων αλλοδαπής εργασίας. Τα άτομα με αυτήν τη βίζα μπορούν να εισέρχονται και να εξέρχονται από την Κόστα Ρίκα όποτε το επιθυμούν. Όσον αφορά τη φορολογία, απαλλάσσονται από την καταβολή φόρων εάν το έχουν ήδη πράξει στη χώρα του εργοδότη τους. Ωστόσο, όσοι επιθυμούν να έχουν πρόσβαση σε αυτό το σύστημα πρέπει να έχουν ελάχιστο μηνιαίο εισόδημα 3.000 δολαρίων ΗΠΑ.

Η Πόλη του Μεξικού και η Μεδεγίν της Κολομβίας δέχονται επίσης σημαντικό αριθμό αυτών των επαγγελματιών υψηλού εισοδήματος. Για παράδειγμα, το 2022, η Πόλη του Μεξικού υπέγραψε συμφωνία με την διαδικτυακή πλατφόρμα Airbnb για να βοηθήσει στην υποστήριξη του τουρισμού στις πιο περιθωριοποιημένες περιοχές της. Ωστόσο, η άφιξη των νομάδων προκαλεί επίσης ένταση, κυρίως λόγω του αυξημένου κόστους ζωής στις παραδοσιακές γειτονιές.

Στην Πόλη του Μεξικού, οι γειτονικές οργανώσεις κατηγόρησαν την κυβέρνηση της δημάρχου Κλαούντια Σάινμπαουμ ότι παρέδωσε την πόλη σε πλατφόρμες ενοικίασης ακινήτων προκαλώντας έτσι την έξαρση του υπάρχοντος φαινομένου της αστικοποίησης. Νέοι κάτοικοι υψηλού εισοδήματος καταλαμβάνουν έτσι ιστορικές και παραδοσιακές περιοχές και εκτοπίζουν τους κατοίκους της περιοχής λόγω του αυξημένου κόστους ενοικίου και τροφίμων.

Μετά από αυτήν την κριτική, η Σάινμπαουμ εξέτασε τι είχαν κάνει άλλες πόλεις σε όλο τον κόσμο για να μετριάσουν τέτοιες επιπτώσεις. Αν και οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι επιμένουν ότι οποιαδήποτε διαδικτυακή κριτική είναι καθαρά ανεκδοτολογική και δεν υποστηρίζεται από στοιχεία, εξετάζουν επί του παρόντος την κατάσταση σε πόλεις όπως η Βαρκελώνη, όπου οι οικοδεσπότες Airbnb πρέπει να λάβουν ειδική άδεια ενοικίασης ή να διακινδυνεύσουν να πληρώσουν πρόστιμο για να περιορίσουν αυτό το φαινόμενο.

Σε μια πιο θετική νότα, ο Enrique Soto, ακαδημαϊκός από τη Σχολή Αρχιτεκτονικής του Εθνικού Αυτόνομου Πανεπιστημίου του Μεξικού, εξηγεί ότι η προσέλκυση του 5% του δυναμικού στην αγορά ψηφιακών νομάδων των ΗΠΑ θα απέφερε 3,72 εκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ στην οικονομία. Ωστόσο, διευκρινίζει ότι πρέπει να αναπτυχθούν συγκεκριμένοι κανονισμοί για να διασφαλιστεί ότι οι αρχικοί κάτοικοι δεν θα εκτοπιστούν. «Πρέπει να εφαρμοστούν δημόσιες πολιτικές που αξιοποιούν ορισμένα έσοδα από υψηλότερα κεφαλαιακά κέρδη από ακίνητα, προκειμένου να επανεπενδύσουν σε βελτιώσεις αστικών υποδομών», δήλωσε στο CONNECTAS.

Η κυβέρνηση της Πόλης του Μεξικού υπέγραψε συμφωνία με την Airbnb για να προσελκύσει περισσότερους ψηφιακούς νομάδες στην πόλη. Ωστόσο, πολλοί από τους κατοίκους της πρωτεύουσας (capitalinos) εκτοπίζονται από τα ενοικιαζόμενα καταλύματά τους λόγω της ανάπτυξης αυτής της πλατφόρμας. pic.twitter.com/hO9Tb31rV0

Λόγω της εισροής τουριστών υψηλού εισοδήματος και νομάδων στη Μεδεγίν που επηρεάζουν τις τιμές, η κατάσταση έχει μετατραπεί από αισιόδοξη σε ανησυχητική. Η Sandra Arboleda, η οποία νοικιάζει το διαμέρισμά της στην «πόλη της αιώνιας άνοιξης» μέσω Airbnb, εκτιμά ότι το 30% των επισκεπτών της είναι ψηφιακοί νομάδες από την Ευρώπη. Ωστόσο, έχει φιλοξενήσει επίσης Κολομβιανούς, που αναζητούν το κλίμα και την ψυχαγωγία της Μεδεγίν για να εργαστούν εκεί για κάποιο χρονικό διάστημα.

«Αυτή η πόλη γενικά προσφέρει άφθονες ευκαιρίες», εξήγησε η Arboleda. Μάλιστα, η Μεδεγίν ξεχωρίζει στις σελίδες που χρησιμοποιούν οι νομάδες για να βρουν πληροφορίες και να μοιραστούν εμπειρίες. «Αν θέλετε φθηνή διαβίωση, όμορφα κορίτσια, αξιοπρεπές κλίμα και φθηνά πάρτι, η Μεδεγίν είναι το κατάλληλο μέρος», έγραψε ένας νομάδας στα αγγλικά στη λίστα Nomad List. Αυτός ο ιστότοπος κατατάσσει τα καλύτερα μέρη για να ζήσει κανείς στη Λατινική Αμερική για τους ψηφιακούς νομάδες. Η Πόλη του Μεξικού βρίσκεται στην πρώτη θέση, ακολουθούμενη από το Μπουένος Άιρες στη δεύτερη και τη Μεδεγίν στην τρίτη. Από την τελευταία αφαιρέθηκαν βαθμοί για κακή ποιότητα διαδικτύου και ανησυχίες σχετικά με την ασφάλεια.

Η María Bibiana Botero, διευθύνουσα σύμβουλος του think tank Proantioquia με έδρα τη Μεδεγίν, δήλωσε στο W Radio: «Αν η Μεδεγίν ήταν χώρα, θα είχε το υψηλότερο ποσοστό ψηφιακών νομάδων στον κόσμο (σε σχέση με τον πληθυσμό της)». Τα στοιχεία της Nomad List υποστηρίζουν αυτή την παρατήρηση. Σύμφωνα με αυτόν τον ιστότοπο, η Μεδεγίν έχει 6.400 νομάδες ανά μήνα τη στιγμή που γράφονται αυτές οι γραμμές, αριθμός πολύ κοντά στην πυκνοκατοικημένη Πόλη του Μεξικού (7.400 ανά μήνα) και τη Βαρκελώνη (6.950 ανά μήνα).

Ωστόσο, η αισιοδοξία της Proantioquia έρχεται σε αντίθεση με τις ανησυχίες των πολιτικών οργανώσεων και των ακτιβιστών. Ακόμη και ο δήμαρχος της πόλης, Daniel Quintero, επιτέθηκε σε αυτό το φαινόμενο στο Twitter: «Η στέγαση είναι πιο ακριβή στη Μεδεγίν λόγω της μειωμένης ανεργίας: έφτασε σε μονοψήφιο αριθμό και περισσότεροι νέοι αναζητούν ανεξαρτησία. [Επίσης] ο τουρισμός και οι ψηφιακοί νομάδες [λένε] ότι η Μεδεγίν είναι η τρίτη καλύτερη πόλη στον κόσμο για να επισκεφθεί κανείς».

Αφίσες κατά της αστικοποίησης έχουν επίσης αρχίσει να εμφανίζονται σε παραδοσιακά μεσαίες ή ανώτερες μεσαίες γειτονιές του Μεδεγίν, όπως το El Poblado. Σε ένα βίντεο που δημοσιεύτηκε στο Twitter, η Ana María Valle, ακτιβίστρια κατά αυτού του φαινομένου, υποστηρίζει ότι «το Airbnb επηρεάζει τις τιμές ενοικίασης. Ο κοινωνικός ιστός κοινοτήτων όπως το El Centro, το El Poblado, το Laureles και το Belén φθείρεται, καθώς δεν υπάρχουν γείτονες για να χτίσουν μαζί τους ένα μέλλον».

Τι συμβαίνει με την ανακαίνιση του αστικού τοπίου στη Μεδεγίν; Είναι επιτακτική ανάγκη να αναληφθεί ουσιαστική δράση.
Απευθύνουμε έκκληση στις περιφερειακές και εθνικές κυβερνήσεις. Μας διώχνουν από την πόλη.

#Gentrificación #Medellín pic.twitter.com/SUt92RuuYv

Η Valle εξηγεί ότι οι ντόπιοι δεν μπορούν να ανταγωνιστούν αυτούς τους μισθούς σε δολάρια. «Χάνουμε σταδιακά χώρους: πρόσβαση σε εστιατόρια, δημόσιους χώρους, είδη πρώτης ανάγκης, μεταξύ άλλων», είπε. Για αυτήν την ακτιβίστρια, η ανάληψη δράσης είναι επιτακτική. Δίνει το παράδειγμα χωρών όπως η Πορτογαλία, η οποία κατάργησε τη βίζα, που χορηγούσε διαμονή σε αλλοδαπούς, που απέκτησαν κατάλυμα.

Αλλά τι είδους δράση μπορούν στην πραγματικότητα να αναλάβουν οι τοπικές και εθνικές κυβερνήσεις; Λόγω της ευαίσθητης ισορροπίας μεταξύ των οφελών, κυρίως από τις εισροές ξένου συναλλάγματος, και των προβλημάτων, όπως η εκτόπιση των παραδοσιακών κατοίκων και η επακόλουθη απώλεια της ταυτότητάς τους, η οποία συχνά είναι δύσκολο να ανακτηθεί, αυτό είναι ένα σύνθετο ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί.

Οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι μια λύση θα ήταν να επενδυθεί ένα σημαντικό μέρος των κεφαλαίων που προέρχονται μέσω των ψηφιακών νομάδων σε λύσεις στέγασης με κοινωνικό αντίκτυπο. Για τον Enrique Soto, αυτό θα έφερνε μεγαλύτερη αστική δικαιοσύνη, δεδομένου ότι πολλές γειτονιές που επί του παρόντος έχουν υψηλή υπεραξία την έχουν αρχικά κερδίσει μέσω δημόσιων επενδύσεων. Σε κάθε περίπτωση, αυτές οι λύσεις είναι ζωτικής σημασίας, καθώς η αύξηση της εθνικής ή διεθνούς τηλεργασίας δεν φαίνεται να θα σταματήσει σύντομα.

Ξεκινήστε τη συζήτηση

Συντάκτες, παρακαλώ σύνδεση »

Οδηγίες

  • Όλα τα σχόλια ελέγχονται. Μην καταχωρείτε το σχόλιο σας πάνω από μία φορά γιατί θα θεωρηθεί spam.
  • Παρακαλούμε, δείξτε σεβασμό στους άλλους. Σχόλια τα οποία περιέχουν ρητορική μίσους, προσβολές ή προσωπικές επιθέσεις δεν θα καταχωρούνται.